نظامی گنجوی، شاعر و داستان‌سرای معروف ایرانی (زادۀ ۵۳۵ ـ درگذشتۀ حدود ۶۱۲هجری قمری) که در شهر گنجه (که در آن زمان جزئی از سرزمین ایران بود) می‌زیست و با مسیحیان و به‌ویژه ارامنه مراوده داشت.


"شب یلدا"، شب اوّل زمستان، تاریک‌ترین و درازترین شب سال است. در باور اقوام آریایی، از کهن‌ترین زمان، شب یلدا مظهر ظلمت و تاریکی و خورشید نماد نور و روشنایی بود و مهر (میترا)، در شب یلدا؛ درازترین و تاریک‌ترین شب سال، زاده می‌شد. در گاه‌شمار (تقویم) میترایی، روز اوّل دی، نخستین روز سال به‌حساب می‌آمد.